Customs Check
Gratis controleren

Enig document en douaneaangifte: de belangrijkste gegevens, vak voor vak

Bijgewerkt op 14 sep 2026

Het enig document (ED) was lange tijd het standaardformulier voor douaneaangiften in de Europese Unie. Tegenwoordig worden aangiften vrijwel altijd elektronisch gedaan volgens de gegevensstructuur van het douanewetboek van de Unie, maar er wordt nog vaak gesproken over de „vakken van het enig document”. Hier de belangrijkste gegevens en hoe ze overeenkomen.

Van enig document op papier naar elektronische aangifte

Het enig document telde 54 genummerde vakken, voor invoer, uitvoer en douanevervoer. Onder het douanewetboek van de Unie worden aangiften elektronisch ingediend (in Nederland in DMS, in België in IDMS en AES, in Frankrijk in DELTA IE…) en zijn de gegevens ingedeeld in „gegevenselementen” per thema: bericht, documenten, partijen, waardebepaling en belastingen, data en plaatsen, identificatie van de goederen, vervoer.

Het papieren formulier wordt alleen nog gebruikt bij een uitwijkprocedure of in enkele bijzondere gevallen. De vakken kennen blijft nuttig: expediteurs, oudere dossiers en veel documenten verwijzen er nog naar.

De belangrijkste vakken en hun inhoud

  • Vak 1 – Aangifte: soort aangifte (invoer, uitvoer, douanevervoer); gegevenselement 1/1
  • Vak 2 – Afzender of exporteur, met EORI; gegevenselementen 3/1 en 3/2
  • Vak 8 – Geadresseerde of importeur, met EORI; gegevenselementen 3/15 en 3/16
  • Vak 14 – Aangever of vertegenwoordiger en soort vertegenwoordiging; gegevenselementen 3/17 tot en met 3/21
  • Vakken 15 en 17 – Land van verzending en land van bestemming; gegevenselementen 5/14 en 5/8
  • Vak 20 – Leveringsvoorwaarde (Incoterm en plaats); gegevenselement 4/1
  • Vak 22 – Valuta en totaal gefactureerd bedrag; gegevenselementen 4/10 en 4/11
  • Vak 25 – Vervoerswijze aan de grens; gegevenselement 7/4
  • Vak 31 – Colli en omschrijving van de goederen, merken, containers; gegevenselementen 6/8 tot en met 6/11 en 7/10
  • Vak 33 – Goederencode (GN en TARIC); gegevenselementen 6/14 en 6/15
  • Vak 34 – Land van oorsprong; gegevenselement 5/15
  • Vakken 35 en 38 – Brutomassa en nettomassa; gegevenselementen 6/5 en 6/1
  • Vak 36 – Gevraagde tariefpreferentie; gegevenselement 4/17
  • Vak 37 – Regeling; gegevenselement 1/10
  • Vak 44 – Overgelegde documenten, certificaten en vergunningen; gegevenselement 2/3
  • Vak 46 – Statistische waarde; gegevenselement 8/6
  • Vak 47 – Berekening van de rechten en belastingen (invoerrechten, btw); gegevenselementen vanaf 4/3

Kopniveau en artikelniveau

Sommige gegevens gelden voor de hele aangifte (partijen, vervoer, leveringsvoorwaarde, totaal gefactureerd bedrag), andere per artikel (code, omschrijving, oorsprong, gewicht, waarde, regeling, preferentie). Een aangifte telt evenveel artikelen als er goederen zijn met een andere code, oorsprong of regeling. Verschillende goederen onder één artikel samenvoegen is een veelgemaakte fout.

Veelgemaakte fouten

  • Exporteur of importeur onjuist vermeld, of het EORI-nummer van de expediteur in plaats van dat van het bedrijf
  • Soort vertegenwoordiging (direct of indirect) komt niet overeen met de machtiging aan de expediteur
  • Regelingscode past niet bij de richting van de goederenstroom of de voorafgaande regeling
  • Nettomassa hoger dan brutomassa, of gewichten wijken af van het vervoersdocument
  • Ontbrekende documenten in vak 44: vergunning, gezondheidscertificaat, oorsprongsbewijs voor een preferentie
  • Totaal gefactureerd bedrag wijkt af van de som van de artikelprijzen

Veelgestelde vragen

Wordt het enig document op papier nog gebruikt?

Zelden. Aangiften zijn elektronisch; het papieren formulier dient alleen nog voor de uitwijkprocedure of enkele bijzondere situaties.

Waar vind ik de aangifte van een invoer?

Uw douane-expediteur stuurt u de aangifte of het bewijs ervan (vaak als pdf) met het MRN dat de douane heeft toegekend. Bewaar dit: het onderbouwt de aftrek van invoer-btw en de betaling van de rechten.

Wat is een MRN?

Het Movement Reference Number is het unieke nummer dat de douane aan een aanvaarde aangifte toekent. Daarmee kunt u de aangifte terugvinden en de status volgen.

Hoe lang moet een douaneaangifte worden bewaard?

Aangiften en bewijsstukken moeten ten minste drie jaar vanaf de aanvaarding van de aangifte worden bewaard, om fiscale en boekhoudkundige redenen vaak langer.

Hoeveel artikelen moeten worden aangegeven?

Eén artikel per groep goederen met dezelfde code, oorsprong, regeling en eventueel dezelfde preferentie. Verschillende goederen mogen niet worden samengevoegd.

Is uw dossier klaar?

Controleer het gratis in enkele minuten, voordat u uw aangifte voorbereidt.

Mijn dossier gratis controleren